Besluit (GBVB) 2022/597 van de Raad van 11 april 2022 ter bevordering van het Europees netwerk van onafhankelijke denktanks inzake non-proliferatie en ontwapening
DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,
Gezien het Verdrag betreffende de Europese Unie, en met name artikel 28, lid 1, en artikel 31, lid 1,
Gezien het voorstel van de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid,
(1) Op 12 december 2003 heeft de Europese Raad de EU-strategie tegen de verspreiding van massavernietigingswapens (de “EU-MVW-non-proliferatiestrategie”) goedgekeurd. Hoofdstuk III van de strategie bevat een lijst van maatregelen die zowel in de Unie als in derde landen moeten worden getroffen om de verspreiding van massavernietigingswapens tegen te gaan.
(2) De Unie geeft momenteel actief uitvoering aan de EU-MVW-non-proliferatiestrategie en aan de maatregelen in hoofdstuk III daarvan, zoals het opzetten van de nodige structuren in de Unie.
(3) Op 8 december 2008 heeft de Raad conclusies en een document met als titel “Nieuwe actielijnen voor de Europese Unie in de strijd tegen de proliferatie van massavernietigingswapens en de overbrengingsmiddelen daarvoor” (“de nieuwe actielijnen”), aangenomen. Daarin staat dat proliferatie van massavernietigingswapens nog steeds een van de grootste veiligheidsproblemen is en dat het non-proliferatiebeleid een wezenlijk onderdeel van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid (GBVB) uitmaakt.
(4) In de nieuwe actielijnen roept de Raad de bevoegde Raadsformaties en -organen, de Commissie, de overige instellingen en de lidstaten ertoe op, een concreet vervolg aan het document te geven.
(5) De Raad onderstreept in de nieuwe actielijnen dat het optreden van de Unie ter voorkoming van proliferatie baat kan hebben bij de ondersteuning van een niet-gouvernementeel netwerk inzake non-proliferatie, waarin instellingen die werkzaam zijn op het gebied van buitenlands beleid en onderzoekscentra die gespecialiseerd zijn in de strategische domeinen van de EU, worden samengebracht, naast het voortbouwen op bestaande nuttige netwerken. Een dergelijk netwerk kan volgens de conclusies worden uitgebreid tot instellingen in derde landen.
(6) Op 19 november 2018 heeft de Raad de EU-strategie goedgekeurd tegen illegale vuurwapens, handvuurwapens en lichte wapens en munitie daarvoor, met als titel “Wapens beveiligen, burgers beschermen” (de “EU-SALW-strategie”). De EU-SALW-strategie ter bestrijding van de illegale accumulatie van en handel in SALW en de munitie daarvoor vervangt de huidige, in 2005 goedgekeurde EU-strategie. Illegale SALW dragen onverminderd bij tot instabiliteit en geweld in de Unie, in de onmiddellijke nabijheid van de Unie en in de rest van de wereld. Illegale handvuurwapens wakkeren wapengeweld en georganiseerde criminaliteit aan, voeden alsook overal ter wereld terrorisme en conflicten, en dwarsbomen inspanningen op het gebied van duurzame ontwikkeling en crisisbeheersing. Zij ontwrichten hele regio's, alsook staten en samenlevingen, en verergeren de gevolgen van terroristische aanslagen. De Raad is daarom vastbesloten de illegale handel in SALW en de munitie daarvoor te voorkomen en aan banden te leggen, en verantwoordingsplicht en verantwoordelijkheid met betrekking tot de legale handel erin te bevorderen. De EU-SALW-strategie houdt rekening met de gewijzigde veiligheidssituatie, waaronder de terreurdreiging in de Unie en ontwikkelingen in het ontwerp en de technologie van SALW die van invloed zijn op het vermogen van overheden om deze dreiging te neutraliseren. Ook houdt de strategie rekening met de leidende beginselen van de integrale EU-strategie van 2016.
(7) Op 26 juli 2010 heeft de Raad Besluit 2010/430/GBVB1 vastgesteld, waarbij het Europees netwerk van onafhankelijke denktanks voor non-proliferatie in het leven werd geroepen en waarin is bepaald dat de technische uitvoering van het besluit in handen ligt van het EU-Consortium non-proliferatie (“het consortium”).
(8) De keuze voor het consortium als enige begunstigde van een subsidie is in dit geval gerechtvaardigd, omdat de Unie de wens koestert om — met steun van de lidstaten — de vruchtbare samenwerking met het netwerk van onafhankelijke Europese denktanks voor non-proliferatie te continueren, dat bijdraagt tot een gemeenschappelijke Europese non-proliferatie- en ontwapeningscultuur en de Unie helpt bij de ontwikkeling en vormgeving van haar beleid op deze gebieden en bij de vergroting van haar zichtbaarheid op dit terrein. Gelet op het karakter van het consortium, dat zijn bestaan dankt aan de Unie en geheel afhankelijk is van steun van de Unie, is een financiering van 100 % vereist. Het consortium beschikt niet over eigen financiële middelen of over de wettelijke bevoegdheid om andere middelen te verwerven. Het consortium heeft bovendien een door zes denktanks beheerd netwerk opgezet met meer dan 100 denktanks, onderzoekscentra en universitaire afdelingen, waarin vrijwel alle niet-gouvernementele deskundigheid op het gebied van non-proliferatie en ontwapening in de Unie is samengebracht, met entiteiten uit alle lidstaten.
(9) Op 10 maart 2014 heeft de Raad Besluit 2014/129/GBVB2 vastgesteld, waarbij de verdere bevordering en financiële ondersteuning door de Unie van de activiteiten van het Europees netwerk van onafhankelijke denktanks voor non-proliferatie met drie jaar werd verlengd en het consortium werd belast met de technische uitvoering van het besluit.
(10) Op 3 april 2017 heeft de Raad Besluit (GBVB) 2017/6323 vastgesteld, waarbij de looptijd van Besluit 2014/129/GBVB werd verlengd, opdat de activiteiten tot en met 2 juli 2017 konden worden voortgezet.
(11) Op 4 juli 2017 heeft de Raad Besluit (GBVB) 2017/11954 vastgesteld, waarbij de uitvoeringsperiode van Besluit 2014/129/GBVB werd verlengd van 3 juli tot en met 31 december 2017, teneinde in 2017 één grote jaarlijkse conferentie over non-proliferatie en ontwapening te kunnen organiseren en het internetplatform van het consortium te kunnen onderhouden en actualiseren.
(12) Op 26 februari 2018 heeft de Raad Besluit (GBVB) 2018/2995 vastgesteld, waarbij de verdere bevordering en financiële ondersteuning door de Unie van de activiteiten van het Europees netwerk van onafhankelijke denktanks voor non-proliferatie met drie jaar werd verlengd en het consortium werd belast met de technische uitvoering van het besluit.
(13) Op 16 april 2021 heeft de Raad Besluit (GBVB) 2021/6486 vastgesteld, waarbij de uitvoeringsperiode van Besluit (GBVB) 2018/299 werd verlengd tot en met 17 mei 2022 wegens problemen bij de uitvoering als gevolg van de aanhoudende COVID-19-pandemie,
HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD:
Artikel 1
Met het oog op een betere uitvoering van de EU-MVW-non-proliferatiestrategie en van de EU-SALW-strategie, die zijn gebaseerd op de beginselen effectief multilateralisme, preventie, en samenwerking met derde landen, wordt de verdere bevordering en ondersteuning van de activiteiten van het Europees netwerk van onafhankelijke denktanks inzake non-proliferatie en ontwapening verlengd, met het oog op de volgende doelstellingen:
- a) het bevorderen van de politieke en veiligheidsgerelateerde dialoog en de langetermijndiscussie over maatregelen voor de bestrijding van de proliferatie van massavernietigingswapens en de overbrengingsmiddelen daarvoor, in de civiele samenleving en in het bijzonder onder experts, onderzoekers en academische wetenschappers;
- b) de leden van de betrokken voorbereidende instanties van de Raad de gelegenheid geven het netwerk te consulteren over vraagstukken die verband houden met non-proliferatie, ontwapening en wapenuitvoercontrole, en de vertegenwoordigers van de lidstaten de mogelijkheid bieden deel te nemen aan de vergaderingen van het consortium;
- c) een nuttige opstap vormen voor non-proliferatie- en ontwapeningsactiviteiten van de Unie en de internationale gemeenschap, met name door de vertegenwoordigers van de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid rapporten en/of aanbevelingen voor te leggen;
- d) derde landen meer bewust helpen maken van wat er op het spel staat bij proliferatie en ontwapening en van de noodzaak van samenwerking met de Unie en in multilaterale fora, met name de Verenigde Naties, teneinde proliferatieprogramma's die wereldwijd reden tot zorg geven, te voorkomen, te ontmoedigen, te stoppen en waar mogelijk te elimineren;
- e) bijdragen tot de ontwikkeling van expertise en institutionele capaciteit op het gebied van non-proliferatie en ontwapening binnen denktanks en overheden in de Unie en in derde landen, onder meer door educatie over non-proliferatie en ontwapening te versterken, door deze kwesties onder de aandacht te brengen van jongere generaties, en door de volgende generatie onderzoekers en praktijkmensen, en met name vrouwen, op dit terrein en in de natuur- en technische wetenschappen, te ondersteunen.
De door de Unie te steunen projecten omvatten de volgende activiteiten:
- a) het verschaffen van middelen voor grote jaarlijkse non-proliferatie- en ontwapeningsconferenties met derde landen en het maatschappelijk middenveld, om verdere maatregelen te bespreken en in kaart te brengen ter bestrijding van de proliferatie van massavernietigingswapens en de overbrengingsmiddelen daarvoor en de daarmee verbonden ontwapeningsdoelstellingen, alsmede om vraagstukken in verband met conventionele wapens te bespreken, onder meer het tegengaan van illegale handel in en de buitensporige accumulatie van SALW en de munitie daarvoor. De conferenties zullen ook de EU-WHV-non-proliferatiestrategie en de EU-SALW-strategie internationaal propageren, evenals de rol op dit gebied van de instellingen van de Unie en de denktanks in de Unie, met het oogmerk het Uniebeleid op dit gebied zichtbaarder te maken en rapporten en/of aanbevelingen aan de vertegenwoordigers van de hoge vertegenwoordiger voor te leggen;
- b) het verschaffen van middelen voor jaarlijkse consultatieve vergaderingen tussen vertegenwoordigers van de instellingen van de Unie, vertegenwoordigers van de lidstaten en experts, om van gedachten te wisselen over cruciale kwesties en ontwikkelingen op het gebied van ontwapening, non-proliferatie en wapenuitvoercontrole, met het oog op het voorleggen van rapporten en/of aanbevelingen aan de vertegenwoordigers van de hoge vertegenwoordiger;
- c) het verschaffen van middelen voor ad-hocseminars voor experts en praktijkmensen over de gehele non-proliferatie- en ontwapeningsproblematiek (zowel niet-conventionele als conventionele wapens), met het oog op het voorleggen van rapporten en/of aanbevelingen aan de vertegenwoordigers van de hoge vertegenwoordiger;
- d) het verschaffen van middelen voor het opstellen en publiceren van beleidsdocumenten over onderwerpen die onder het mandaat van het consortium vallen, en politieke en/of operationele beleidsopties aanreiken;
-
e)
het verschaffen van middelen voor verdere bewustmaking, educatie, en ontwikkeling van deskundigheid en institutionele capaciteit op het gebied van non-proliferatie en ontwapening in denktanks en overheden in de Unie en in derde landen door:
-
de instandhouding en verdere ontwikkeling van een e-learningcursus over alle relevante aspecten van non-proliferatie en ontwapening;
-
het organiseren van stages over non-proliferatie en ontwapening voor afgestudeerden of jonge diplomaten uit de EU en uit derde landen;
-
het voortzetten van het Young Women and Next Generation Initiative en het Mentorship Programme;
-
het organiseren van jaarlijkse studiebezoeken aan Brussel voor deelnemers aan het Programme of Fellowships on Disarmament van de VN teneinde het beleid van de Unie op het gebied van non-proliferatie, ontwapening en wapenuitvoercontrole te propageren en zichtbaarder te maken;
-
het organiseren van een opleiding om studenten natuurwetenschappen bewust te maken van de gevaren van proliferatie, waaronder de gevaren die voortkomen uit wetenschappelijke en technologische ontwikkelingen;
-
- f) het verschaffen van middelen voor het verder onderhouden, beheren en ontwikkelen van een internetplatform en daarmee verbonden accounts op sociale netwerken om contacten te vergemakkelijken, een uniek forum voor Europees onderzoek naar ontwapening en non-proliferatie te bieden, het Europees netwerk van onafhankelijke denktanks inzake non-proliferatie en ontwapening te propageren, in contact te komen met de wereldwijde gemeenschap op het gebied van non-proliferatie en ontwapening, en het educatieve aanbod van het consortium op het gebied van zowel opleidingen ter plaatse als e-learning te promoten.
Artikel 2
Artikel 3
Artikel 4
Artikel 5
-
Besluit 2010/430/GBVB van de Raad van 26 juli 2010 tot instelling van een Europees netwerk van onafhankelijke denktanks inzake non-proliferatie ter ondersteuning van de uitvoering van een EU-strategie ter bestrijding van de verspreiding van massavernietigingswapens (PB L 202 van 4.8.2010, blz. 5).
(terug) -
Besluit 2014/129/GBVB van de Raad van 10 maart 2014 met het oog op de bevordering van het Europees netwerk van onafhankelijke denktanks inzake non-proliferatie, ter ondersteuning van de uitvoering van een EU-strategie ter bestrijding van de verspreiding van massavernietigingswapens (PB L 71 van 12.3.2014, blz. 3).
(terug) -
Besluit (GBVB) 2017/632 van de Raad van 3 april 2017 tot wijziging van Besluit 2014/129/GBVB met het oog op de bevordering van het Europees netwerk van onafhankelijke denktanks inzake non-proliferatie, ter ondersteuning van de uitvoering van een EU-strategie ter bestrijding van de verspreiding van massavernietigingswapens (PB L 90 van 4.4.2017, blz. 10).
(terug) -
Besluit (GBVB) 2017/1195 van de Raad van 4 juli 2017 tot wijziging van Besluit 2014/129/GBVB met het oog op de bevordering van het Europees netwerk van onafhankelijke denktanks inzake non-proliferatie, ter ondersteuning van de uitvoering van een EU-strategie ter bestrijding van de verspreiding van massavernietigingswapens (PB L 172 van 5.7.2017, blz. 14).
(terug) -
Besluit (GBVB) 2018/299 van de Raad van 26 februari 2018 ter bevordering van het Europees netwerk van onafhankelijke denktanks inzake non-proliferatie en ontwapening, ter ondersteuning van de uitvoering van een EU-strategie ter bestrijding van de verspreiding van massavernietigingswapens (PB L 56 van 28.2.2018, blz. 46).
(terug) -
Besluit (GBVB) 2021/648 van de Raad van 16 april 2021 tot wijziging van Besluit (GBVB) 2018/299 ter bevordering van het Europees netwerk van onafhankelijke denktanks inzake non-proliferatie en ontwapening, ter ondersteuning van de uitvoering van een EU-strategie ter bestrijding van de verspreiding van massavernietigingswapens (PB L 133 van 20.4.2021, blz. 57).
(terug)